Op 5 januari van het nieuwe jaar zien we in de Gelderlander een artikel over de Marker Wadden. Een minder positief artikel over de Marker Wadden dan andere artikelen die regelmatig verschijnen: ‘Dit wordt een vogelparadijs!’, ‘Meer planten en dieren op Marker Wadden’, ‘Eerste landzoogdier gesignaleerd’, etc. etc.
Totaal onzalig
In het stuk spreekt emeritus hoogleraar prof. dr. ir. Bart Schultz zich kritisch uit over het miljoenenproject. Hij meent dat het project een totaal onzalig plan is, omdat de wadden zijn gemaakt van een laag slib van 4,5 meter. Op de bodem van het Markermeer ligt ook een laag slib van 4 meter en slib op slib zakt weg, zegt Schultz. Dus kunnen we beginnen met afscheid nemen van de Marker Wadden?
“Dat de bodem op sommige plekken verzakt is geen probleem”, zegt Shanti Haas van Natuurmonumenten. “Het zorgt voor de nodige variatie in het landschap. En dat is weer goed voor de leefomgeving van vele plant- en diersoorten. Er komen geen hele woonwijken op de eilanden, daarvoor heb je een stabielere ondergrond nodig.” Haas ziet het als een verschil van mening: “We verschillen niet over de feiten, want slib op slib zakt na verloop van tijd weg. Dat wisten wij van tevoren al, daarom zijn de eilanden extra hoog aangelegd. We verwachten dat ophogen alleen de eerste tijd nodig is, maar houden rekening met elk scenario. De vraag is of het de moeite waard is. Schultz denkt van niet, wij denken van wel.”
Hergebruiken
Volgens Haas is het hele idee van de eilanden dat er samengewerkt wordt met en voor de natuur van het Markermeer. “Rondzwervend slib in het Markermeer was een groot probleem, het water was troebel, biodiverse evenwichtige plantgroei kwam niet op gang en vissen bleven weg.” Doordat er gebruik is gemaakt van overtollig slib uit het Markermeer noemt Haas het een win-win situatie.
Dat gedeeltes van de eilanden zouden wegzakken was dus al voorzien. Maar hoort regelmatig ophogen van het wad ook bij dat plan? “Naast vijf eilanden hebben we ook een slibvanggeul gemaakt, dit is een geul die het weggezakte slib opvangt. Zo gaat het slib niet terug het Markermeer in en kunnen we het hergebruiken voor het ophogen van de wadden. Het gaat om kleine gedeeltes die wegzakken”, legt Haas uit. Op de vraag of het ophogen van de eilanden niet erg duur is, antwoord ze: “Mede doordat we veel slib zelf kunnen opvangen en hergebruiken, kunnen we dat relatief goedkoop en kostenefficiënt doen.”
Interessante ontwikkeling
Stefan Aarninkhof is hoogleraar Kustwaterbouwkunde aan de Technische Universiteit Delft. “Ik vind de Marker Wadden geen onzalig project. Juist een eyeopener. Midden in het Markermeer een ongestoord gebied door mensenhanden gemaakt, dat vind ik een interessante ontwikkeling. Het is ook een plek die voor veel experimenten gebruikt kan worden, een testcase. Dat betekent ook dat er altijd nog dingen aangepast kunnen worden.” Stel dat het slib de komende jaren dusdanig zakt, dan heeft Aarninkhof een goed idee voor het ophogen van de wadden op een effectieve manier: “De zakking geleidelijk aanvullen door een klein beetje van het slib te combineren met water en dat over de eilanden te spuiten. Zo groeit het op een natuurlijke manier weer aan.”
Natuurlijk experiment
Hij ziet de Marker Wadden als een visitekaartje voor Nederland. “Een natuurlijk experiment om de biodiversiteit aan te wakkeren. Wegzakken en verdwijnen zoals Schultz benoemt is zeker niet aan de orde”, vermeldt Aarninkhof. Bart Schultz heeft voor een deel gelijk, het klopt dat gedeeltes van de Marker Wadden verzakken. Maar dit was vooraf al bekend. Geld is er om te verhogen en aan creatieve oplossingen ook geen gebrek. Of het een onzalig project is, is een mening, maar wegzakken en verdwijnen? Dat niet.
Foto’s: Klaas Wiersma
Last modified: 19 June 2022
Interessant en uniek experiment, mag wat inspanning en geld kosten.
Een waarschuwing? prima toch?
Gelukkig dat mensen die er op gestudeerd hebben blijven nadenken, dat Natuurmonumenten ook blijk geeft argumenten tegen onderbouwd weer te kunnen geven en oplossingen voorhand te hebben.
RWS en regering Rutte smijten meer geld in het water waar onze (klein) kinderen de gevolgen van mogen oplossen.
Met Emeritus hoogleraar prof. dr. ir. Bart Schultz ben ik het volkomen eens , zonde van het belasting geld , die stomme eilanden zorgen alleen maar voor een nog ondieper Markermeer met daardoor meer planten die in je schroef komen . Zet gewoon de sluizen bij Enkhuizen en Lelystad open dan spoelt het lekker door en word het dieper ! Vogelplekken genoeg in Nederland.
Ook ik vind de markerwadden twijfelachtig. Ik ben bang dat dit het begin is van verdere inpoldering. Volgens mij worden er in de toekomst steeds meer eilanden voor natuur, woningbouw, recreatie en misschien ook industrie aangelegd in dit natura2000 gebied.
De achteruitgang van het Markermeer is ontstaan nadat de dijk Lelystad-Enkhuizen is aangelegd. Het water kwam goeddeels stil te staan, vertroebelde en er kwam teveel slib.
Velen denken dat het vervangen van een paar kilometer dijk door een (desnoods hele lage) brug, op termijn meer bijdraagt aan de natuur dan dit leuk ‘verkochte’ slibdepot.
Voor de visstand zijn ondiep stroken nodig, vast ze kunnen pasien. Dit kan prima langs de dijken.
Laten we niet vergeten dat open water ook natuur is.
Pasien moet natuurlijk zijn: paaien
“De plant groei kwam niet op orde”. … volgens mij hadden we juist teveel plant groei in het Markermeer toch….?
De tegengestelde meningen samengevat: het is en blijft een geldverslindend projekt.
Beste, het is raar dat je voor een overnachting met je schip moet betalen. Het hele plan is bekostigt met ons belastinggeld. De groeten.
Haas: “plantengroei kwam niet op gang”…….
Wij zeilers hebben een heel andere mening over het Markermeer.
De hoeveelheid flauwekul die over de aanleg van de eilanden geschreven
wordt is indrukwekkend. Deze tekst op een watersportsite is daar een
aardig voorbeeld van.
Plantengroei niet op gang……..
Ik geloof dat er, tenzij mijn ogen mij bedriegen, ‘evenwichtige plantgroei’ staat. Nogal cruciaal verschil, dat u over het hoofd lijkt te zien.
Het is vanaf het begin een experimenteel project geweest. De uitkomst is moeilijk te plannen. En er zijn altijd critici voor zulke projecten. Dat is niet abnormaal, anders zou het geen experiment zijn. Maar de argumenten spreken voor een duidelijk succes, en dat is wat alle natuurliefhebbers willen.
Ik heb de indruk dat dit een proef is voor het inpolderen van het hele Markermeer. Bijvoorbeeld zien hoe het verzakt. Ik ben een soort Markerwadden wappie
Discussie loopt ook op Linkedin. Mijn bijdrage:
https://www.linkedin.com/feed/update/urn:li:activity:6885568721071472641/
Voor watersporters is de Markerwadden een vaardoel erbij, voor Natuurmonumenten een experiment.
Wel jammer dat er én havengeld én toegang voor het eiland geheven wordt. Hierdoor is het prijzig liggen zonder toiletten en zonder stroom of water.
Het zou toch wat zijn als alle jachthavens havengeld zouden gaan incasseren en een fors bedrag om de stad in te mogen.
Beste Natuurmonumenten denk hier eens over na! Straks zakt niet alleen het eiland weg maar ook de belangstelling.
Toiletten en sanitair zijn inmiddels ( na de brand) weer opgebouwd.
En Nederland dut steeds verder in, geholpen door politiek gestrooid zand. En de natuur? Die rekent uiteindelijk af met de zogenaamde al dan niet goedbedoelende creatievelingen.
Het probleem zit ingebakken in de naam: marker wadden. Kenmerk van wadden is dat ze wisselend boven en onder water staan. Wegzakken onder de waterspiegel is dus eigenlijk normaal.
Ik kom al jaren regelmatig op de Marker Wadden, een prachtig eiland met bijzondere natuur. Ook helemaal prima dat je betaald voor een ligplaats en toegang. En electriciteit en water kun je prima elders halen, daardoor kan het eiland makkelijker zelfvoorzienend zijn. Kortom, een pluim voor dit initiatief.
Mijns inziens was de aanleg van de markerwadden een drogreden voor zandwinning/ slibdepot. Kijk eens op je dieptemeter wanneer je er langs vaart. Geen locatie op het IJsselmeer/ markermeer is dieper dan de aanlooproute naar de haven…Win-win-win situatie, zandwinning, slibdepot, “natuurgebied”. En natuurlijk gaat dit wegglijden in de omliggende geulen…Werk hebben is geen kunst, maar werk houden!
Wat een enorm negatieve reacties allemaal van zeilers?
Ik vind de Markerwadden juist een fantastische aanwinst voor het Markermeer
Er zouden meer van dat soort eilanden moeten komen.
Dat Markermeer is toch een stomme kale plas om op te zeilen?
Geen stroom, geen getij, en rotgolven.
Echte zeilers zoeken de echte wadden of nog beter de zee op.